Η αλήθεια είναι, ότι έχουν υπάρξει ανησυχίες σχετικά με την ασφάλεια των διαίτων υψηλής πρωτεΐνης, όπως των επιπτώσεών τους στην υγεία των νεφρών, της καρδιάς και των οστών. Ωστόσο, οι περισσότερες από αυτές τις ανησυχίες δεν υποστηρίζονται από την επιστημονική έρευνα.
Οι δίαιτες πλούσιες σε πρωτεΐνες έχουν συνδεθεί από την άλλη, και με μια σειρά από οφέλη για την υγεία. Είναι δημοφιλείς για την προώθηση της απώλειας βάρους, την οικοδόμηση μυϊκής μάζας και πολλά άλλα. Μερικοί άνθρωποι όμως μπορεί να ανησυχούν, ότι οι δίαιτες πλούσιες σε πρωτεΐνες θα μπορούσαν να βλάψουν την υγεία τους. Ωστόσο, η έρευνα δείχνει, ότι αυτές οι διαιτες είναι σχετικά ασφαλείς και δεν συνδέονται με σοβαρές παρενέργειες στους περισσότερους υγιείς ανθρώπους. Ας τα δούμε αναλυτικά:
Πρωτεΐνη και υγεία των νεφρών
Μια κοινή παρανόηση σχετικά με τις δίαιτες πλούσιες σε πρωτεΐνες είναι, ότι είναι επιβλαβείς για την υγεία των νεφρών. Έρευνες έχουν δείξει, ότι παρόλο που οι δίαιτες πλούσιες σε πρωτεΐνες αυξάνουν τον φόρτο εργασίας των νεφρών, δεν επηρεάζουν αρνητικά τα άτομα με υγιή νεφρική λειτουργία. Έρευνα έδειξε, ότι κατανάλωση μιας δίαιτας με 1,5 γραμμάρια πρωτεΐνης ανά κιλό δε βρήκε δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία των συμμετεχόντων. Δεν άλλαξε καμία παράμετρο του αίματος, συμπεριλαμβανομένων των δεικτών νεφρικής λειτουργίας όπως ο ρυθμός σπειραματικής διήθησης (GFR), το άζωτο ουρίας αίματος και η κρεατινίνη.
Αν και οι δίαιτες πλούσιες σε πρωτεΐνες μπορεί να είναι ασφαλείς για άτομα με φυσιολογική νεφρική λειτουργία, τα άτομα με μειωμένη νεφρική λειτουργία θα πρέπει να τις αποφεύγουν. Η υψηλή διατροφική πρωτεΐνη μπορεί να επιταχύνει την πτώση της νεφρικής λειτουργίας σε αυτόν τον πληθυσμό. Τα νεφρά φιλτράρουν και απομακρύνουν τα απόβλητα του μεταβολισμού των πρωτεϊνών από το σώμα. Σε άτομα με μειωμένη νεφρική λειτουργία, μια δίαιτα πλούσια σε πρωτεΐνες μπορεί να οδηγήσει σε νεφρική βλάβη και συσσώρευση τοξικών ουσιών. Έρευνες έχουν δείξει, ότι τα άτομα με νεφρική νόσο επωφελούνται από δίαιτες περιορισμένες σε πρωτεΐνες, καθώς επιβραδύνουν τον ρυθμό με τον οποίο μειώνεται η νεφρική λειτουργία.
Πρωτεΐνη και καρδιακές παθήσεις
Μερικοί άνθρωποι φοβούνται, ότι μια δίαιτα πλούσια σε πρωτεΐνες μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο καρδιακών παθήσεων. Ωστόσο, η έρευνα δείχνει, ότι οι δίαιτες με υψηλότερη πρωτεΐνη δεν βλάπτουν συνήθως την υγεία της καρδιάς. Ορισμένες έρευνες μάλιστα, υποδεικνύουν, ότι δίαιτες με περισσότερη πρωτεΐνη μπορεί να βοηθήσουν στη μείωση των επιπέδων της αρτηριακής πίεσης, στη μείωση του λίπους στην κοιλιά και στην αύξηση της HDL (καλής) χοληστερόλης. Ωστόσο, υπάρχουν και έρευνες, που υποστηρίζουν, ότι η υπερβολική πρόσληψη πρωτεΐνης μπορεί να επιταχύνει την αθηροσκλήρωση ή τη συσσώρευση πλάκας στις αρτηρίες. Είναι ξεκάθαρο, ότι πρέπει να διεξαχθούν πιο καλά σχεδιασμένες και περισσότερες μελέτες, για να διερευνήσουν τις επιδράσεις διαφορετικών διατροφικών πηγών πρωτεϊνών και αναλογιών μακροθρεπτικών συστατικών στην υγεία της καρδιάς.
Καρκίνος και πρωτεΐνη
Μελέτες έχουν δείξει, ότι η συνολική πρόσληψη πρωτεΐνης δεν συνδέεται σημαντικά με τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού, του οισοφάγου, του παχέος εντέρου, των ωοθηκών ή του προστάτη. Μια ανασκόπηση του 2020 δεν βρήκε καμία σχέση μεταξύ της υψηλότερης συνολικής πρόσληψης πρωτεΐνης και του κινδύνου θανάτου από καρκίνο. Στην πραγματικότητα μάλιστα, μελέτη του 2016 διαπίστωσε, ότι η υψηλότερη πρόσληψη πρωτεΐνης συσχετίστηκε με καλύτερα ποσοστά επιβίωσης σε γυναίκες με καρκίνο του μαστού. Ωστόσο, η έρευνα δείχνει, ότι συγκεκριμένες πηγές πρωτεΐνης μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο καρκίνου. Για παράδειγμα, τα επεξεργασμένα προϊόντα κρέατος σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου, του μαστού και του στομάχου.
Υγεία των οστών
Παλαιότερες μελέτες έχουν εγείρει ανησυχίες, ότι οι δίαιτες με υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνες, μπορεί να οδηγήσουν σε χαμηλή οστική πυκνότητα. Ωστόσο, πιο πρόσφατες μελέτες έχουν δείξει, ότι αυτές οι δίαιτες μπορεί να είναι ευεργετικές για την υγεία των οστών. Ανασκόπηση 13 μελετών διαπίστωσε, ότι η υψηλότερη πρόσληψη πρωτεϊνών, συσχετίστηκε σημαντικά με μειωμένο κίνδυνο κατάγματος ισχίου και αυξημένη οστική πυκνότητα, σε σύγκριση με τη χαμηλότερη πρόσληψη πρωτεΐνης. Η πρωτεΐνη είναι απαραίτητη για την υγεία των οστών, μαζί με άλλα θρεπτικά συστατικά, όπως το ασβέστιο και η βιταμίνη D. Στην πραγματικότητα, πάνω από το ένα τρίτο της οστικής μάζας αποτελείται από πρωτεΐνη.
Πρέπει να ακολουθήσετε μια δίαιτα υψηλής πρωτεΐνης;
Η ποσότητα πρωτεΐνης που χρειάζεται το σώμα σας εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένου του βάρους, της ηλικίας, της σωματικής σας σύνθεσης, του επιπέδου φυσικής δραστηριότητας και της συνολικής υγείας. Για τους ενήλικες, η συνιστώμενη ημερήσια πρόσληψη για τις πρωτεΐνες είναι 0,8 γραμμάρια ανά κιλό βάρους. Ωστόσο, νέες έρευνες δείχνουν, ότι ο αριθμός πρέπει να είναι υψηλότερος και να κυμαίνεται τουλάχιστον στο 1,0 g / kg, ενώ για τους αθλητές π.χ οι ανάγκες μπορεί να είναι ακόμη μεγαλύτερες. (Η συνιστώμενη πρόσληψη δεν αντιπροσωπεύει την ιδανική πρόσληψη, αλλά την ελάχιστη που απαιτείται για τους περισσότερους ανθρώπους).
Εν κατακλείδι, οι ανάγκες σας σε πρωτεΐνη εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες. Η πρωτεΐνη όμως – ένα από τα τρία μακροθρεπτικά συστατικά μαζί με υδατάνθρακες και λίπος – είναι απαραίτητη για την ανθρώπινη υγεία. Συμμετέχει σε κρίσιμες σωματικές διαδικασίες, συμπεριλαμβανομένης της μεταφοράς οξυγόνου, της λειτουργίας του ανοσοποιητικού, της μετάδοσης των νευρικών ερεθισμάτων και της ανάπτυξης. Για πολλούς ανθρώπους, μια δίαιτα με υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνες μπορεί να έχει οφέλη για την υγεία αλλά πρέπει πάντα να γίνεται με επίβλεψη ειδικού και ιατρική παρακολούθηση.
Πηγή: www.healthline.com
