Αν έχετε κοιτάξει πρόσφατα τις ετικέτες σε serum, κρέμες ματιών ή ενυδατικές, πιθανότατα έχετε συναντήσει τη λέξη «peptides». Τα πεπτίδια έχουν εξελιχθεί σε ένα από τα πιο δημοφιλή συστατικά της σύγχρονης περιποίησης, με προϊόντα που υπόσχονται πιο λεία, ελαστική και νεανική όψη της επιδερμίδας. Τι είναι όμως πραγματικά και πόσα από όσα ακούμε για αυτά υποστηρίζονται από την επιστήμη;
Τι ακριβώς είναι τα πεπτίδια;
Τα πεπτίδια είναι μικρές αλυσίδες αμινοξέων. Τα αμινοξέα αποτελούν τα δομικά στοιχεία των πρωτεϊνών και πρωτεΐνες όπως το κολλαγόνο και η ελαστίνη παίζουν σημαντικό ρόλο στη δομή και την ελαστικότητα του δέρματος. Σε σύγκριση με τις πρωτεΐνες, τα πεπτίδια αποτελούνται από μικρότερο αριθμό αμινοξέων. Υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί τύποι και δεν έχουν όλοι την ίδια λειτουργία ή τα ίδια δεδομένα αποτελεσματικότητας. Αυτός είναι και ο λόγος που η λέξη «peptides» από μόνη της σε μια συσκευασία δεν μας λέει απαραίτητα πολλά για το τι μπορεί να κάνει ένα προϊόν.
Γιατί χρησιμοποιούνται στο skincare;
Ορισμένα πεπτίδια χρησιμοποιούνται στα καλλυντικά επειδή μπορούν να λειτουργήσουν ως μόρια «σηματοδότησης», επηρεάζοντας διαδικασίες που σχετίζονται με την επιδερμίδα και τα συστατικά της εξωκυττάριας θεμέλιας ουσίας. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον υπάρχει για πεπτίδια που μελετώνται για τη σχέση τους με το κολλαγόνο και άλλες δομικές πρωτεΐνες. Με την ηλικία, η παραγωγή και η ποιότητα του κολλαγόνου στο δέρμα μεταβάλλονται, συμβάλλοντας σταδιακά στην εμφάνιση λεπτών γραμμών και απώλειας σφριγηλότητας. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι μια κρέμα με πεπτίδια «βάζει κολλαγόνο» στο δέρμα ή εξαφανίζει τις ρυτίδες. Η πραγματική δράση εξαρτάται από το συγκεκριμένο πεπτίδιο, τη συγκέντρωσή του, τη σύνθεση του προϊόντος και το κατά πόσο μπορεί να φτάσει εκεί όπου χρειάζεται.
Δεν είναι όλα τα πεπτίδια ίδια
Στο skincare συναντάμε διαφορετικές κατηγορίες. Τα signal peptides, για παράδειγμα, έχουν σχεδιαστεί ώστε να συμμετέχουν σε μηχανισμούς κυτταρικής σηματοδότησης. Υπάρχουν επίσης carrier peptides, τα οποία μπορούν να συνδέονται με ιχνοστοιχεία, όπως ο χαλκός. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι τα copper peptides, με πιο γνωστό το GHK-Cu, τα οποία έχουν μελετηθεί για πιθανή συμβολή σε διαδικασίες επούλωσης και αναδόμησης του δέρματος. Μια άλλη κατηγορία είναι τα λεγόμενα neurotransmitter-inhibiting peptides, που χρησιμοποιούνται σε καλλυντικά με στόχο την εμφάνιση των γραμμών έκφρασης. Συχνά διαφημίζονται ως «Botox σε μπουκαλάκι», όμως αυτή η σύγκριση είναι υπερβολική: ένα τοπικό καλλυντικό δεν δρα με τον ίδιο τρόπο ούτε έχει το ίδιο αποτέλεσμα με την ενέσιμη βοτουλινική τοξίνη.
Μπορούν πραγματικά να μειώσουν τις ρυτίδες;
Υπάρχουν μελέτες που υποδεικνύουν ότι συγκεκριμένα πεπτίδια και συγκεκριμένες συνθέσεις μπορούν να βελτιώσουν ορισμένες παραμέτρους της όψης του δέρματος, όπως οι λεπτές γραμμές, η ελαστικότητα ή η ενυδάτωση. Η συνολική εικόνα, όμως, είναι πιο σύνθετη από αυτή που συχνά παρουσιάζεται στα social media. Δεν διαθέτουν όλα τα πεπτίδια το ίδιο επίπεδο κλινικών δεδομένων, ενώ τα αποτελέσματα ενός συστατικού στο εργαστήριο δεν σημαίνουν αυτομάτως ότι μια κρέμα που το περιέχει θα έχει θεαματική δράση στο ανθρώπινο δέρμα. Επομένως, τα πεπτίδια μπορούν να αποτελέσουν ένα ενδιαφέρον μέρος μιας skincare ρουτίνας, αλλά δεν είναι ένα μαγικό αντιγηραντικό συστατικό.
Γιατί έγιναν τόσο δημοφιλή;
Ένας από τους λόγους είναι ότι ταιριάζουν πολύ καλά στη σημερινή τάση του skincare που επικεντρώνεται στην υποστήριξη του επιδερμικού φραγμού και στη σταδιακή φροντίδα, αντί για την υπερβολική χρήση ισχυρών ενεργών συστατικών. Παράλληλα, πολλά προϊόντα με πεπτίδια είναι σχεδιασμένα ώστε να εντάσσονται εύκολα σε μια καθημερινή ρουτίνα. Έτσι, τα βρίσκουμε πλέον σε serum, ενυδατικές κρέμες, προϊόντα ματιών ακόμη και lip treatments. Η τεράστια δημοτικότητά τους στα social media έχει φυσικά συμβάλει ακόμη περισσότερο στην εξάπλωσή τους.
Πώς εντάσσονται στη ρουτίνα περιποίησης;
Ένα serum με πεπτίδια εφαρμόζεται συνήθως μετά τον καθαρισμό και πριν από την ενυδατική κρέμα, εκτός εάν οι οδηγίες του συγκεκριμένου προϊόντος αναφέρουν κάτι διαφορετικό. Τα περισσότερα σύγχρονα προϊόντα έχουν σχεδιαστεί ώστε να συνδυάζονται εύκολα με άλλα συστατικά. Δεν χρειάζεται, λοιπόν, να δημιουργήσουμε μια περίπλοκη ρουτίνα μόνο και μόνο επειδή χρησιμοποιούμε πεπτίδια. Όπως πάντα, μεγαλύτερη σημασία έχει η συνολική σύνθεση του προϊόντος και η συνέπεια στη χρήση του παρά η παρουσία ενός «trendy» συστατικού στην ετικέτα.
Αξίζει τελικά να τα χρησιμοποιούμε;
Τα πεπτίδια είναι μια ενδιαφέρουσα κατηγορία συστατικών με πραγματική επιστημονική βάση, αλλά και με αρκετό marketing γύρω από το όνομά τους. Μπορούν να συμπληρώσουν μια σωστά σχεδιασμένη ρουτίνα, ιδιαίτερα όταν ο στόχος είναι η ενυδάτωση και η βελτίωση της συνολικής όψης και υφής της επιδερμίδας. Δεν αντικαθιστούν, όμως, τα βασικά βήματα της περιποίησης. Ένας ήπιος καθαρισμός, μια κατάλληλη ενυδατική και κυρίως η καθημερινή αντηλιακή προστασία παραμένουν σημαντικότερη βάση από οποιοδήποτε νέο serum. Τα πεπτίδια μπορούν να είναι το επιπλέον βήμα – όχι το μαγικό συστατικό που θα κάνει όλη τη δουλειά μόνο του.
Πηγή: Vogue
