Εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο γιορτάζουν το Πάσχα και την ανάσταση του Ιησού Χριστού. Ενώ οι παραδόσεις και οι θρησκευτικές τελετουργίες ποικίλλουν μεταξύ των δογμάτων και σε ολόκληρο τον κόσμο, πολλοί Χριστιανοί τηρούν τις παραδόσεις μέσω εκκλησιαστικών λειτουργιών, νηστείας και προσευχής. Εν τω μεταξύ, άλλοι μπορεί απλά να περιμένουν μια επίσκεψη από ένα μαγικό πασχαλινό λαγουδάκι – ή να προετοιμάζονται για ένα Σαββατοκύριακο γεμάτο πολύχρωμα αυγά, καλάθια με σοκολάτες και γλυκά.
Οι ρίζες του Πάσχα
Όπως τα Χριστούγεννα έτσι και το Πάσχα έχει ρίζες τόσο στον Χριστιανισμό όσο και στον αρχαίο παγανιστικό πολιτισμό. Αν και θεωρείται ως επί το πλείστον θρησκευτική γιορτή, πολλές από τις σύγχρονες παραδόσεις έχουν τις ρίζες τους σε προχριστιανικές πρακτικές. Το Πάσχα στην πραγματικότητα ξεκίνησε ως μια αρχαία ειδωλολατρική γιορτή της εαρινής ισημερίας.
Πλέον το Πάσχα γιορτάζουμε την ανάσταση του Ιησού Χριστού, τρεις ημέρες αφότου σταυρώθηκε από τους Ρωμαίους γύρω στο 30 μ.Χ. Δεν ήταν από πάντα ετήσιος ο εορτασμός του Πάσχα, αλλά ξεκίνησε από τον δεύτερο και τον τρίτο αιώνα και πλέον καθιερώθηκε. «Οι ρίζες του Πάσχα προέρχονται την ημέρα της εβδομάδας κατά την οποία ο Χριστός αναστήθηκε από τους νεκρούς. Και αυτή ήταν η πρώτη ημέρα της εβδομάδας μετά το εβραϊκό Σάββατο”, λέει ο Timothy P. O’Malley, καθηγητής μέλος του Ινστιτούτου για την Εκκλησιαστική Ζωή του Πανεπιστημίου της Notre Dame. «Οι πρώτοι χριστιανοί γιόρταζαν, λοιπόν, κάθε Κυριακή σαν να ήταν Πάσχα».
Η Κυριακή του Πάσχα
Η Κυριακή του Πάσχα σηματοδοτεί την τελευταία ημέρα της Μεγάλης Εβδομάδας, η οποία αποτελείται από ημέρες που η καθεμία έχει τη δική της σημασία.
Αυτές περιλαμβάνουν την:
- Κυριακή των Βαΐων: η είσοδος του Ιησού στην Ιερουσαλήμ
- Μεγάλη Πέμπτη: ανάμνηση του Μυστικού Δείπνου και πλύσιμο των ποδιών
- Μεγάλη Παρασκευή: ανάμνηση της σταύρωσης και του θανάτου του Ιησού
- Κυριακή του Πάσχα: ανάμνηση της ανάστασης του Ιησού
Η Πασχαλινή λειτουργία είναι μια από τις μεγαλύτερες της καθολικής λειτουργίας. Για κάποιους, η Πασχαλινή Αγρυπνία ξεκινά μετά τη δύση του ηλίου το βράδυ του Σαββάτου ή νωρίς το πρωί της Κυριακής. Ορισμένες χριστιανικές εκκλησίες, όπως οι καθολικές, γιορτάζουν επίσης την Οκτάβα του Πάσχα – μια οκταήμερη περίοδο που ξεκινά την Κυριακή του Πάσχα.
Τα πασχαλινά σύμβολα
Πέρα από τις θρησκευτικές τελετουργίες, οι εμπορικοί εορτασμοί του Πάσχα έχουν διαδώσει τα σύμβολα του Πάσχα: Τα αυγά, οι νεοσσοί, τα γλυκά και ο πασχαλινός λαγός, είναι όλα προχριστιανικά ανοιξιάτικα σύμβολα.
Στο βόρειο ημισφαίριο, όπου το Πάσχα συμβαίνει την άνοιξη, οι εικόνες της νέας ζωής και της αναγέννησης που συνδέονται με την εποχή συνδέονται και με το Πάσχα. Τα λαγουδάκια, οι νεοσσοί και τα αυγά είναι σημάδια «νέας ζωής και γονιμότητας την άνοιξη». Το ίδιο το αυγό έγινε σύμβολο της Ανάστασης. Ακριβώς όπως ο Ιησούς αναστήθηκε από τον τάφο, το αυγό συμβολίζει τη νέα ζωή που αναδύεται από το κέλυφος του αυγού. Στην Ορθόδοξη παράδοση τα αυγά βάφονται κόκκινα για να συμβολίσουν το αίμα που έχυσε ο Ιησούς στο σταυρό. Η πρακτική της βαφής των αυγών χρονολογείται από την αρχαία Μέση Ανατολή, όταν οι άνθρωποι χρησιμοποιούσαν φλούδες κρεμμυδιού για να τα χρωματίσουν. Η ιδέα να προσδιορίζονται ως «ιδιαίτερα» τα αυγά της Μεγάλης Εβδομάδας οδήγησε πιθανότατα στο έθιμο της διακόσμησή τους.
Οι εορτασμοί του Πάσχα ποικίλλουν ανά τον κόσμο
Φυσικά, οι εορτασμοί του Πάσχα διαφέρουν σε όλο τον κόσμο – ανάλογα με τις τοπικές παραδόσεις καθώς και τις θρησκευτικές πρακτικές σε διαφορετικές χριστιανικές εκκλησίες. Ενώ οι οικογένειες των ΗΠΑ που γιορτάζουν το Πάσχα μπορεί να περιμένουν μια επίσκεψη από το λαγουδάκι του Πάσχα αυτό το Σαββατοκύριακο, τα μικρά παιδιά στη Γαλλία, περιμένουν τις καμπάνες να τους φέρουν αυγά. Ο θρύλος λέει, ότι σε ανάμνηση του θανάτου του Ιησού, οι καμπάνες τη Μεγάλη Πέμπτη σωπαίνουν γιατί σύμφωνα με τη Γαλλική Καθολική παράδοση, έχουν βγάλει φτερά και έχουν πετάξει προς το Βατικανό κουβαλώντας μαζί τους τη θλίψη οποιουδήποτε θρηνεί για τη σταύρωση. Εκεί ευλογούνται από τον Πάπα πριν ξεκινήσουν το μακρύ ταξίδι τους πίσω στη Γαλλία.
Υπάρχουν βέβαια και χώρες όπως π.χ η Αμερική, όπου οι εορτασμοί του Πάσχα σε σύγκριση με άλλα μέρη του κόσμου, έχουν πλέον χάσει πολύ από το θρησκευτικό τους χαρακτήρα και υιοθετούν στη θέση του συνήθειες, που διαδίδουν και συντηρούν την εμπορευματοποίησή του, το ίδιο δηλαδή που γίνεται και με τα Χριστούγεννα.
Πηγή: eu.usatoday.com
