Τα τελευταία χρόνια έχει αναζωπυρωθεί το ενδιαφέρον γύρω από τον πιθανό σύνδεσμο μεταξύ της κατοχής γάτας και του αυξημένου κινδύνου εμφάνισης ψυχικών διαταραχών, όπως η σχιζοφρένεια. Ο προβληματισμός αυτός βασίζεται σε έρευνες που μελέτησαν την έκθεση στον παρασιτικό οργανισμό Toxoplasma gondii, ο οποίος μπορεί να μεταδοθεί από τις γάτες. Παρά τη δημοσιότητα που έχει λάβει το θέμα, η επιστημονική κοινότητα παραμένει επιφυλακτική, τονίζοντας πως οι συσχετίσεις δεν συνεπάγονται αιτιότητα. Το άρθρο που ακολουθεί εξετάζει τι πραγματικά γνωρίζουμε μέχρι τώρα.
Ο ρόλος του παράσιτου Toxoplasma gondii
Οι γάτες αποτελούν τον κύριο ξενιστή του Toxoplasma gondii, ενός παρασίτου που μπορεί να περάσει στον άνθρωπο μέσω επαφής με κόπρανα μολυσμένης γάτας ή ακαθάριστους χώρους υγιεινής. Αν και οι περισσότερες μολύνσεις είναι ασυμπτωματικές, ορισμένες μελέτες έχουν υποστηρίξει ότι μπορεί να σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο ψυχιατρικών διαταραχών, συμπεριλαμβανομένης της σχιζοφρένειας. Ωστόσο, το εύρημα αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι η κατοχή γάτας προκαλεί την πάθηση.
Τι λένε οι επιστημονικές μελέτες;
Αρκετές έρευνες έχουν βρει συσχετίσεις, αλλά όχι ξεκάθαρη αιτιώδη σχέση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, άτομα που εμφάνισαν σχιζοφρένεια είχαν υψηλότερα επίπεδα αντισωμάτων έναντι του T. gondii ή είχαν μεγαλώσει σε σπίτια με γάτες κατά την παιδική ηλικία. Παρ’ όλα αυτά, οι παράγοντες που μπορεί να επηρεάσουν τα αποτελέσματα είναι πολλοί, όπως γενετική προδιάθεση, περιβάλλον, κοινωνικοοικονομική κατάσταση και επίπεδα υγιεινής. Η σχιζοφρένεια είναι μια περίπλοκη διαταραχή που δεν μπορεί να αποδοθεί σε ένα μόνο αίτιο.
Ελλείψεις και περιορισμοί στην έρευνα
Η πλειοψηφία των μελετών βασίζεται σε συσχετιστικά δεδομένα, τα οποία δεν μπορούν να αποδείξουν άμεση σχέση αιτίου–αποτελέσματος. Επιπλέον, πολλές από αυτές στηρίζονται στην αυτοαναφορά των συμμετεχόντων, που μπορεί να είναι ανακριβής. Επίσης, δεν υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις πως η απλή επαφή με μια οικόσιτη γάτα οδηγεί σε λοίμωξη από T. gondii, ειδικά όταν τηρούνται βασικοί κανόνες καθαριότητας.
Τι μπορείς να κάνεις για να μείνεις ασφαλής;
Για τους περισσότερους ανθρώπους, η συμβίωση με μια γάτα είναι ασφαλής και προσφέρει χαρά και συντροφικότητα. Η διατήρηση καθαρού χώρου υγιεινής, η τακτική αλλαγή της άμμου, η χρήση γαντιών και το καλό πλύσιμο των χεριών μειώνουν δραστικά τον κίνδυνο μετάδοσης. Επίσης, οι εσωτερικές γάτες έχουν σαφώς μικρότερη πιθανότητα να φέρουν το παράσιτο.
Πηγή: scientificamerican.com
