Πέραν της ανεκτίμητης σημασίας της για την κουλτούρα και τον πολιτισμό, αλλά και τη σπουδαιότητά της ως μέσο επικοινωνίας, η αξία της μουσικής θεωρείται ανυπολόγιστη και για την ανθρώπινη ψυχική υγεία. Αυτός, άλλωστε, είναι και ο λόγος για τον οποίο θεωρείται από πολλούς, επαγγελματίες της ψυχικής υγείας και μη, ως “βάλσαμο για την ψυχή”.
Έχοντας συλλέξει περισσότερα δεδομένα από ποτέ, η επιστήμη και η τεχνολογία δεν παύουν να εξελίσσονται με ραγδαίους ρυθμούς. Μία από τις πρόσφατες εκφάνσεις της προόδου της επιστήμης, θέλει τη διεύρυνση της χρήσης της μουσικής ως “θεραπευτικό” εργαλείο, μέσω μιας σειράς εφαρμογών και πρακτικών.
Η μουσική, πλέον, χορηγείται από τους επαγγελματίες της υγείας ως ένας άκρως αποτελεσματικός, κύριος ή συμπληρωματικός τρόπος αντιμετώπισης μίας σειράς παθήσεων και νοσημάτων. Ποια είναι αυτά;
Καρδιαγγειακά νοσήματα
Έχει αποδειχθεί επιστημονικά πως η ακρόαση συγκεκριμένων τραγουδιών με επαναληπτικό ρυθμό, βοηθά στον έλεγχο της καρδιαγγειακής πίεσης και, επομένως, στη ρύθμιση των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Στην ουσία, ο ρυθμός της ανθρώπινης καρδιάς ακολουθεί εκείνον της μουσικής, αποφεύγοντας ασθένειες όπως η υπέρταση και μειώνοντας, έτσι, τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων.
Ψυχικές νόσοι
Η μουσική είναι το καλύτερο φάρμακο για την ψυχή. Έρευνες δείχνουν πως η ακρόαση καταπραϋντικής μουσικής οδηγεί στην έκκριση ουσιών όπως η ντοπαμίνη, που αποτελεί κύριο συστατικό συναισθημάτων όπως η ευχαρίστηση και η ευτυχία. Η μουσική, επομένως, εκτιμάται πως διαδραματίζει σπουδαίο ρόλο στην καταπολέμηση ψυχικών νόσων όπως η κατάθλιψη και οι διάφορες αγχωτικές διαταραχές.
Νόσος του Αλτσχάιμερ
Ασθένειες όπως η άνοια και η Νόσος του Αλτσχάιμερ ανήκουν στις σύγχρονες μάστιγες της εποχής, καθώς συνοδεύονται από συμπτώματα όπως έντονες διαταραχές της διάθεσης και εκρήξεις θυμού. Η μουσική θεραπεία μελετάται ως τρόπος καταπράυνσης των παραπάνω συμπτωμάτων, καθώς θεωρείται πως βελτιώνει τη διάθεση, ενισχύοντας, παράλληλα, τόσο τη νοητική, όσο και την κινητική λειτουργία.
Διαταραχή μετατραυματικού στρες
Η διαταραχή μετατραυματικού στρες, κοινώς PTSD, συναντάται σε τεράστιο βαθμό σε βετεράνους πολέμου και πλήττει ένα μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού των Ηνωμένων Πολιτειών. Διάφορες καινοτόμες έρευνες έχουν δοκιμαστεί ανά τα χρόνια, με τις τελευταίες να αφορούν τόσο στη χρήση ψυχεδελικών ουσιών, όσο και στην εκμάθησης της μουσικής. Αμφότερες μέθοδοι έχουν, μέχρι στιγμής, εμφανίσει άκρως ενθαρρυντικά αποτελέσματα.
Διαταραχές του ύπνου
Οι διαταραχές του ύπνου είναι χρόνια νοσήματα που σχετίζονται σε μεγάλο βαθμό με την ψυχική υγεία, καθώς συνήθως αποτελούν απόρροια της αδυναμίας διαχείρισης του έντονου στρες. Οι αλλαγές στο πρόγραμμα του ύπνου, άλλωστε, είναι ένα από τα χαρακτηριστικά προειδοποιητικά σημάδια ψυχικής ασθένειας. Η ακρόαση μουσικής πριν και κατά τη διάρκεια του ύπνου θεωρείται μία από τις πλέον αποτελεσματικές μεθόδους διαχείρισης διαταραχών, όπως η έντονη αϋπνία.
