Οι ειδικοί χαρακτηρίζουν πλέον την καθιστική ζωή ως «το νέο κάπνισμα», μια ωρολογιακή βόμβα για την υγεία, έτοιμη να εκραγεί. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει ήδη αναγνωρίσει τη σωματική αδράνεια ως τον τέταρτο μεγαλύτερο δολοφόνο στον πλανήτη, πριν από την παχυσαρκία.
Οι παρατεταμένες περίοδοι αδράνειας αυξάνουν τον κίνδυνο παχυσαρκίας, αλλά προκαλούν επίσης μια σειρά άλλων προβλημάτων. Αυτά περιλαμβάνουν καρδιακές παθήσεις, διαβήτη, καρκίνο του παχέος εντέρου, προβλήματα μυών και πλάτης, φλεβίτιδα, εύθραυστα οστά, κατάθλιψη, ακόμη και άνοια.
Για παράδειγμα, στη Μεγάλη Βρετανία, οι μελέτες δείχνουν ότι ο μέσος Βρετανός ξοδεύει 8,9 ώρες κάθε μέρα καθισμένος. Αυτό μπορεί να είναι στη δουλειά, σε ένα αυτοκίνητο ή στον καναπέ μπροστά από την τηλεόραση. Προσθέστε άλλες επτά ώρες ύπνου και αυτό σημαίνει ότι οι περισσότεροι, περνούν μόλις το ένα τρίτο του χρόνου τους στα πόδια τους.
Όλοι γνωρίζουμε ότι ο καθιστικός τρόπος ζωής είναι κακός για εμάς, απλά δεν συνειδητοποιούμε πόσο κακός είναι. Το να ξοδεύετε λιγότερο χρόνο καθισμένοι μπορεί πραγματικά να προσθέσει χρόνια στη ζωή σας. Αυτό είναι το πιο σημαντικό μήνυμα. “Δυστυχώς, φαίνεται επίσης να είναι το πιο δύσκολο για τους ανθρώπους να το πιστέψουν”.
Όρια άσκησης
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συνιστά ότι ένας ενήλικας πρέπει να κάνει τουλάχιστον 150 λεπτά μέτριας άσκησης την εβδομάδα, — 30 λεπτά σε τουλάχιστον πέντε ημέρες. Αυτό αρκεί για να ωφεληθείτε από την τακτική άσκηση, ωστόσο, δεν προστατεύει από τους κινδύνους ενός καθιστικού τρόπου ζωής.
Ο Δρ John Buckley, ειδικός στην επιστήμη της άσκησης στο Πανεπιστήμιο Chester, λέει: «Ένα άτομο μπορεί να έχει κάνει περισσότερα από 30 λεπτά άσκησης πηγαίνοντας με το ποδήλατο στη δουλειά και πίσω, αλλά αν κάθεται ακίνητο όλη την υπόλοιπη μέρα θα χάσει μερικά από αυτά τα οφέλη. Είναι σαν να ασκείσαι αλλά μετά να τρως μια ανθυγιεινή διατροφή ή να ασκείσαι και να είσαι καπνιστής. Η σωματική αδράνεια είναι εξίσου σημαντική με εκείνα τα άλλα γνωστά ζητήματα όπως η διατροφή και το κάπνισμα».
Τι συμβαίνει στο σώμα σας όταν κάθεστε;
Το να κάθεστε για πολύ καιρό επιβραδύνετε ο μεταβολισμός του σώματος και ο τρόπος με τον οποίο το ένζυμο λιποπρωτεϊνική λιπάση διασπά τα αποθέματα λίπους μας. Από την άλλη πλευρά, τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα και η αρτηριακή πίεση αυξάνονται και τα δύο.
Μικρές ποσότητες τακτικής δραστηριότητας, ακόμα και απλώς να στέκεστε ή να κινείστε στο χώρο, κατά τη διάρκεια της ημέρας, είναι αρκετές για να μειώσουν τα αυξημένα επίπεδα. Χωρίς αυτή τη δραστηριότητα, τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα και η αρτηριακή πίεση συνεχίζουν να αυξάνονται, καταστρέφοντας σταθερά το εσωτερικό των αρτηριών και αυξάνοντας τον κίνδυνο διαβήτη, καρδιακών παθήσεων και εγκεφαλικού.
Τα οφέλη της κίνησης
Το να σηκώνετε τους ανθρώπους στα πόδια τους μπορεί να αποτρέψει και να ανακουφίσει τα προβλήματα της πλάτης, τα οποία συνήθως προκαλούνται όταν περνούν πολύ χρόνο καθισμένοι ή καθισμένοι με κακή στάση.
Εκτός από τα φυσικά οφέλη, υπάρχουν και άλλες ανταμοιβές. Πολλοί άνθρωποι παρατηρούν ότι η διάθεσή τους βελτιώνεται, σκέφτονται πιο καθαρά και απολαμβάνουν μια γενικότερη αίσθηση ευεξίας. «Αν μπορούσατε να το βάλετε τα οφέλη της κίνησης σε ένα μπουκάλι, οι άνθρωποι θα πλήρωναν πολλά χρήματα για αυτό. Αν θέλετε να το δείτε σε επίπεδα δραστηριότητας, με το να στέκεστε απλώς όρθιοι τρεις ή τέσσερις ώρες την ημέρα στη δουλειά, θα ισοδυναμούσε με το να τρέχετε περίπου 10 μαραθωνίους το χρόνο,», λέει ο Δρ Napton.
«Η ανθρώπινη φυλή δεν εξελίχθηκε για να περάσει τόσο πολύ χρόνο καθισμένη. Μέχρι σχετικά πρόσφατα, περνούσαμε μεγάλο μέρος του χρόνου μας σε κίνηση », λένε οι ειδικοί.
Το να αυξήσουν οι άνθρωποι το επίπεδο δραστηριότητας τους, ώστε να περνούν λιγότερο χρόνο καθισμένοι είναι το σημαντικότερο βήμα για τη μείωση εμφάνισης πολλών ασθενειών και για τη γενικότερη βελτίωση της υγείας και της ευεξίας.
