Ο Ραμσής Β’ παντρεύτηκε την κόρη του και η Κλεοπάτρα Ζ’ τον αδερφό της, αλλά πόσο συνηθισμένος ήταν ο γάμος στις βασιλικές όσο και στις κοινές οικογένειες; Λέγεται, ότι ήταν συχνό φαινόμενο, οι αρχαίοι Αιγύπτιοι να παντρεύονταν μέσα στην οικογένεια, με τους Φαραώ να παντρεύονται ακόμα και τα παιδιά τους. Υπάρχει όμως αλήθεια σε αυτό τον ισχυρισμό; Η απάντηση είναι ναι: Οι άνθρωποι στην αρχαία Αίγυπτο — τόσο βασιλικών οικογενειών όσο και μη — παντρεύτηκαν πολλές φορές συγγενείς τους, αλλά οι λεπτομέρειες ποικίλλουν ανάλογα με τη χρονική περίοδο και την τάξη.
Μεταξύ του γενικού πληθυσμού, οι γάμοι μεταξύ αδελφών γίνονταν συχνά κατά την περίοδο, που οι Ρωμαίοι έλεγχαν την Αίγυπτο — από το 30 π.Χ. έως το 395 μ.Χ. — αλλά ήταν πιο σπάνιοι σε παλαιότερες χρονικές περιόδους. Οι βασιλιάδες της Αρχαίας Αιγύπτου παντρεύονταν τα αδέρφια τους – μια πρακτική που μπορεί να αντανακλά θρησκευτικές πεποιθήσεις – και οι Φαραώ μερικές φορές παντρεύονταν τις κόρες τους.
Μίμηση της πρακτικής των θεών
Πολλοί Αιγύπτιοι βασιλιάδες έκαναν γάμους μεταξύ αδελφών, για να μιμηθούν την πρακτική του Όσιρι και της Ίσιδας, δύο αιγυπτιακών θεοτήτων,που ήταν αδέλφια παντρεμένα μεταξύ τους. Ο Όσιρις ήταν ένας από τους πιο σημαντικούς θεούς στην αιγυπτιακή θρησκεία και η σύζυγός του, η Ίσις, ήταν αδερφή του, σύμφωνα με ορισμένες αρχαίες αιγυπτιακές πηγές. Οι βασιλικοί γάμοι μέσα στην οικογένεια, ήταν για τους Αιγύπτιους ένας τρόπος για να μιμηθούν και να διαιωνίσουν τις εικόνες τους ως θεών στη γη αλλά και για να διατηρήσουν το βασιλικό αίμα «καθαρό».
Οι οικονομικοί λόγοι και η επίσημη υιοθεσία ενός γαμπρού
Μεταξύ των μη βασιλικών, ο γάμος, μεταξύ αδελφών δεν φαίνεται να ήταν ευρέως διαδεδομένος μέχρι την εποχή της Ρωμαϊκής κυριαρχίας, όπου τα αρχεία δείχνουν έναν αρκετά μεγάλο αριθμό τέτοιων γάμων μέσα στην οικογένεια. Το γιατί ο αριθμός των γάμων αδελφών-αδελφών αυξήθηκε κατά τη διάρκεια της Ρωμαϊκής κυριαρχίας αποτελεί πηγή συζήτησης.
Και ενώ οι μελετητές έχουν εξηγήσει το σκεπτικό των αιμομικτικών γάμων εντός των βασιλικών οικογενειών -ως μέσο προστασίας της καθαρότητας του βασιλικού αίματος – δυσκολεύονται να εξηγήσουν τη διάδοση του στον απλό λαό. Παραθέτουν συχνότερα οικονομικούς λόγους, όταν προσπαθούν να εξηγήσουν το έθιμο του αιμομικτικού γάμου στην αρχαία Αίγυπτο. Πολλοί υποστηρίζουν, ότι τέτοιοι γάμοι θα ήταν ευνοϊκοί για να διατηρηθεί η οικογενειακή περιουσία αδιαίρετη και να αποφύγουν τα έξοδα μιας προίκας.
Άλλοι μελετητές υποστηρίζουν, ότι οι γάμοι αδελφών μπορεί στην πραγματικότητα να γίνονταν με έναν άνδρα, που είχε υιοθετηθεί από οικογένεια της συζύγου του, λίγο πριν τον γάμο. Γονείς χωρίς αρσενικό απόγονο, προτιμούσαν αυτή τη ρύθμιση, καθώς αυτό σήμαινε, πως ο σύζυγος μετακόμιζε στο σπίτι τους αντί να φύγει η κόρη τους. Αυτό ήταν σημαντικό για την οικονομική σταθερότητα των γονέων αλλά και της ευρύτερης οικογένειας. Αυτή η πρακτική της επίσημης υιοθεσίας ενός γαμπρού συνέβη και σε άλλες αρχαίες κοινωνίες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας. Η υιοθεσία του γαμπρού είναι πιθανότατα η καλύτερη εξήγηση, για το γιατί ο γάμος μεταξύ αδελφών επιβεβαιώνεται τόσο συχνά στην Αίγυπτο κατά τη Ρωμαϊκή περίοδο.
Το ζήτημα της πρακτικής της αιμομιξίας στην Αρχαία Αίγυπτο έχει προκαλέσει πολλές συζητήσεις. Τα παραδείγματα Αιγυπτίων ηγεμόνων, που παντρεύτηκαν τα αδέρφια τους είναι πολλά, όπως και οι περιπτώσεις Φαραώ που παντρεύτηκαν τις κόρες τους. Οι Φαραώ είχαν συχνά πολλές συζύγους και παλλακίδες, και οι αιμομικτικοί γάμοι μερικές φορές έκαναν παιδιά. Ορισμένοι μελετητές μάλιστα, υποστηρίζουν, ότι η ενδογαμία ήταν αυτή, που συνέβαλε σε πολλά ιατρικά προβλήματα, όπως για παράδειγμα σε αυτά που οδήγησαν και στο θάνατο του Τουταγχαμών.
Πηγή: www.livescience.com
