Τι φοβάται ένας σκύλος;

Οι σκύλοι μπορεί να φοβούνται πολλά διαφορετικά πράγματα, από δυνατούς ήχους μέχρι άγνωστους ανθρώπους και νέους χώρους. Ο φόβος είναι φυσιολογικός μηχανισμός επιβίωσης και βοηθά το ζώο να απομακρύνεται από ό,τι αντιλαμβάνεται ως πιθανή απειλή.

Δεν αντιδρούν όμως όλοι οι σκύλοι με τον ίδιο τρόπο. Η ηλικία, η φυλή, οι εμπειρίες από μικρή ηλικία, η κοινωνικοποίηση και προηγούμενα τραυματικά γεγονότα μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά το τι φοβάται ένας σκύλος και πόσο έντονη είναι η αντίδρασή του. Για αυτό κάτι που αφήνει έναν σκύλο αδιάφορο μπορεί να προκαλεί έντονο πανικό σε έναν άλλο.

Ποιοι είναι οι πιο συχνοί φόβοι στους σκύλους;

Οι δυνατοί και ξαφνικοί ήχοι βρίσκονται πολύ ψηλά στη λίστα. Πυροτεχνήματα, βροντές, σειρήνες, ηλεκτρικές συσκευές και οικοδομικοί θόρυβοι μπορούν να προκαλέσουν έντονο άγχος.

Αυτό συμβαίνει επειδή η ακοή των σκύλων είναι πολύ πιο ευαίσθητη από την ανθρώπινη. Ένας ήχος που για έναν άνθρωπο είναι απλώς ενοχλητικός μπορεί να είναι πολύ πιο έντονος για έναν σκύλο. Επιπλέον, οι βροντές και τα πυροτεχνήματα είναι απρόβλεπτα, γεγονός που κάνει την κατάσταση ακόμη πιο δύσκολη.

Πολλοί σκύλοι φοβούνται επίσης άγνωστους ανθρώπους ή άλλους σκύλους, ιδιαίτερα αν δεν είχαν επαρκή κοινωνικοποίηση όταν ήταν κουτάβια. Ένας άνθρωπος με καπέλο, μπαστούνι, ομπρέλα ή ασυνήθιστη κίνηση μπορεί να φαίνεται διαφορετικός και να προκαλέσει επιφυλακτικότητα.

Συχνός είναι και ο φόβος του κτηνιάτρου. Οι μυρωδιές, τα άλλα ζώα, η εξέταση και η προηγούμενη εμπειρία από ενέσεις ή άλλες δυσάρεστες διαδικασίες μπορούν να κάνουν τον χώρο αγχωτικό.

Κάποιοι σκύλοι δυσκολεύονται επίσης με το αυτοκίνητο, τις σκάλες, τα ασανσέρ ή τις λείες επιφάνειες. Ο φόβος μπορεί να σχετίζεται με αίσθημα αστάθειας ή με μια προηγούμενη άσχημη εμπειρία.

Πώς φαίνεται ότι ένας σκύλος φοβάται;

Ο φόβος δεν εκφράζεται πάντα με γάβγισμα ή επιθετικότητα. Συχνά τα σημάδια είναι πολύ πιο διακριτικά.

Ένας φοβισμένος σκύλος μπορεί να χαμηλώνει το σώμα του, να βάζει την ουρά ανάμεσα στα πόδια, να τραβά τα αυτιά προς τα πίσω ή να προσπαθεί να απομακρυνθεί. Μπορεί επίσης να τρέμει, να λαχανιάζει χωρίς να έχει ζέστη ή να κρύβεται.

Άλλα σημάδια είναι το συχνό γλείψιμο των χειλιών, το χασμουρητό σε ακατάλληλη στιγμή, η αποφυγή οπτικής επαφής ή η υπερβολική προσκόλληση στον κηδεμόνα.

Σε μεγαλύτερη ένταση μπορεί να εμφανιστεί γάβγισμα, γρύλισμα ή προσπάθεια δαγκώματος. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ο σκύλος είναι «επιθετικός». Σε αρκετές περιπτώσεις προσπαθεί να αυξήσει την απόσταση από κάτι που τον φοβίζει.

Το πάγωμα του σώματος είναι επίσης σημαντικό σημάδι. Ένας σκύλος που ξαφνικά μένει τελείως ακίνητος μπορεί να βρίσκεται σε μεγάλη ένταση, ακόμη και αν δεν κάνει θόρυβο.

Η σωστή παρατήρηση της γλώσσας του σώματος βοηθά να αναγνωρίζεται ο φόβος πριν κλιμακωθεί.

Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε έναν φοβισμένο σκύλο;

Η τιμωρία δεν βοηθά τον φόβο και μπορεί να τον κάνει χειρότερο. Αν ένας σκύλος φοβάται μια κατάσταση και παράλληλα τιμωρείται για την αντίδρασή του, μπορεί να συνδέσει την εμπειρία με ακόμη μεγαλύτερο άγχος.

Πιο αποτελεσματική είναι η σταδιακή εξοικείωση. Ο σκύλος εκτίθεται στο ερέθισμα σε τόσο χαμηλή ένταση ή απόσταση ώστε να παραμένει σχετικά ήρεμος και η εμπειρία συνδέεται με κάτι θετικό, όπως λιχουδιές ή παιχνίδι.

Αν, για παράδειγμα, φοβάται έναν συγκεκριμένο ήχο, η εξοικείωση μπορεί να ξεκινήσει με πολύ χαμηλή ένταση και να αυξάνεται σταδιακά. Η διαδικασία χρειάζεται χρόνο και δεν πρέπει να γίνεται απότομα.

Κατά τη διάρκεια έντονου φόβου, όπως σε μια καταιγίδα ή πυροτεχνήματα, είναι χρήσιμο να υπάρχει ένας ήσυχος και ασφαλής χώρος στο σπίτι. Κλειστά παράθυρα, κουρτίνες και σταθερός ήχος στο περιβάλλον μπορούν να περιορίσουν τα εξωτερικά ερεθίσματα.

Δεν χρειάζεται επίσης να αγνοείται ένας σκύλος που αναζητά επαφή. Ήρεμη παρουσία και ασφάλεια μπορούν να τον βοηθήσουν, αρκεί να μην υπάρχει πανικός ή πίεση.

Όταν ο φόβος είναι πολύ έντονος, προκαλεί καταστροφές, απόπειρες διαφυγής ή επηρεάζει σημαντικά την καθημερινότητα, χρειάζεται αξιολόγηση από κτηνίατρο ή ειδικό συμπεριφοράς.

Ο φόβος στους σκύλους δεν είναι ένδειξη αδυναμίας ή «κακού χαρακτήρα». Είναι μια φυσιολογική αντίδραση που σε ορισμένα ζώα γίνεται υπερβολικά έντονη.

Το σημαντικό είναι να αναγνωρίζονται τα σημάδια και να δίνεται στον σκύλο χρόνος, ασφάλεια και σωστή καθοδήγηση. Με σταδιακή εξοικείωση και θετικές εμπειρίες, πολλοί φόβοι μπορούν να μειωθούν σημαντικά.