Κατά μέσο όρο 140 εκατομμύρια μίλια μακριά, ο Άρης βρίσκεται λίγο πολύ στην πλανητική αυλή της Γης και ένας πύραυλος μπορεί να τον φτάσει σε λιγότερο από ένα χρόνο. Από το 1965, η ανθρωπότητα έχει στείλει με επιτυχία περισσότερες από 20 αποστολές, για να ερευνήσει τα σκονισμένα εδάφη του Άρη. Και έχουμε μάθει πολλά για τον γείτονά μας. Παρακάτω θα δούμε μερικά από αυτά.
1. Ο Άρης είναι ένα κρύο, άγονο μέρος
Πριν από τις πρώτες εκτοξεύσεις, οι επιστήμονες πίστευαν, ότι ο πλανήτης θα μπορούσε να είναι πλούσιος και γεμάτος ζωή. Αλλά αφότου το Mariner 4” πέταξε δίπλα στον Κόκκινο Πλανήτη το 1965 κατά τη διάρκεια της πρώτης αποστολής στον Άρη και τράβηξε φωτογραφίες μιας άγονης επιφάνειας, αυτές οι ερμηνείες αποδείχθηκαν εσφαλμένες.
2. Ο Άρης έχει νερό – απλώς όχι σε υγρή μορφή
Χάρη σε αυτήν και σε άλλες αποστολές, μάθαμε, ότι παρόλο που η επιφάνεια του Άρη είναι στεγνή, από όσο μπορούν να πουν οι επιστήμονες, έχει νερό – απλώς όχι σε υγρή μορφή. Το H2O είναι «κλειδωμένο» ως πάγος, ατμοσφαιρικοί ατμοί και άτομα ενσωματωμένα στη μοριακή δομή των ορυκτών του. Ο Άρης έχει μέση θερμοκρασία μείον 62 βαθμούς Κελσίου. Δεδομένων αυτών των ψυχρών θερμοκρασιών και των χαμηλών ατμοσφαιρικών πιέσεων, ο Άρης δεν μπορεί να υποστηρίξει νερό σε υγρή μορφή. Εάν τοποθετούσατε μια μπανιέρα με νερό στον πλανήτη, το μεγαλύτερο μέρος του θα εξατμιζόταν γρήγορα σε αέριο και το υπόλοιπο θα υπέκυπτε στην τσουχτερή ψύχρα του Άρη και θα γίνονταν πάγος.
3. Έχει το ψηλότερο και μεγαλύτερο ηφαίστειο στο ηλιακό σύστημα
Η βραχώδης επιφάνειά του καλύπτεται από κρατήρες αμμόλοφους, βαθιές κοιλάδες και στίγματα από εντυπωσιακά ηφαίστεια. Ο Άρης φιλοξενεί επίσης το ψηλότερο και μεγαλύτερο ηφαίστειο στο ηλιακό σύστημα: τον Όλυμπο Μονς, που υψώνεται δυόμισι φορές ψηλότερα από το Έβερεστ στα 22 χιλιόμετρα.
4. Η ατμόσφαιρα φιλοξενεί καταιγίδες σκόνης
Η ατμόσφαιρα του Άρη είναι αρκετά παχύρρευστη ώστε να συντηρεί τις καταιγίδες σκόνης, που αποτελούν ένα αιώνιο χαρακτηριστικό του Κόκκινου Πλανήτη. Το 1971, το ”Mariner 9”, βρήκε έναν ολόκληρο πλανήτη τυλιγμένο στη σκόνη. Οι καταιγίδες σκόνης είναι τόσο έντονες, που μπορούν να περικυκλώσουν ολόκληρη την υδρόγειο και να διαρκέσουν μήνες. Σε αυτές τις αμμοθύελλες, σωματίδια σκόνης κινούνται με ταχύτητες έως και 95.5 χιλιόμετρα την ώρα. Τα σωματίδια σκόνης αποτελούνται από οξείδιο του σιδήρου, το ίδιο χημικό με τη σκουριά. Αυτοί οι κόκκοι δίνουν στον Άρη την χαρακτηριστική κόκκινη απόχρωση του.
5. Οι αποστολές στον Άρη επιβεβαίωσαν την προέλευση των μυστηριωδών μετεωριτών στη Γη
Μεταξύ των χιλιάδων μετεωριτών στην επιστημονική κρύπτη στη Γη, ένα μικρό κλάσμα από αυτούς ξεχωρίζει από το πλήθος. Οι επιστήμονες δεν ήξεραν από πού προέρχονταν, αλλά μετά την άφιξη στον Άρη το 1976 και τη δειγματοληψία του περιβάλλοντος, η ανάλυση της ατμόσφαιρας επιβεβαίωσε, ότι οι περίεργοι βράχοι ήταν Αρειανοί μετεωρίτες. Περίπου 300 τέτοιοι μετεωρίτες βρίσκονται σε συλλογές επιστημόνων στη Γη. Αυτοί οι βράχοι εξορίστηκαν από τον Άρη αφού κρουστικά κρούσματα χτύπησαν την επιφάνεια του πλανήτη και πέταξαν συντρίμμια στο διάστημα. Τα θραύσματα που προέκυψαν, επέπλεαν στο κενό για χιλιετίες μέχρι να πέσουν στη Γη. Αυτοί οι βράχοι οδήγησαν σε χιλιάδες δημοσιεύσεις από τότε και έδωσαν στους επιστήμονες μια κοντινή ματιά στον σκουριασμένο πλανήτη.
6. Ο Άρης κάποτε έμοιαζε πολύ με τη Γη
Γνωρίζουμε ότι ο πρώιμος Άρης ήταν υγρός, γεμάτος αέρια και προστατευμένος από μια μαγνητόσφαιρα. Κατά τη διάρκεια αυτής της πρώιμης «ειδυλλιακής περιόδου», ο Άρης θα μπορούσε να έχει φιλοξενήσει ζωή. Το 2013, το “Curiosity” εντόπισε στους βράχους όλα τα βασικά χημικά συστατικά, που απαιτούνται για τη στήριξη της ζωής. Το 2013 και το 2018, ανιχνεύτηκε ακόμη και οργανική ύλη στα πετρώματα. Για κάποιο λόγο όμως, ο Άρης βρέθηκε σε μια διαφορετική τροχιά και μεταμορφώθηκε στον άγονο κόσμο που είναι σήμερα.
7. Κατοικήσιμος ή Κατοικημένος;
Οι περισσότεροι επιστήμονες πιστεύουν, ότι δεν υπάρχει ζωή – αν και κάποιοι λίγοι υποστηρίζουν, ότι η ζωή θα μπορούσε να βρίσκεται κάπου υπόγεια. Κανείς όμως δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα εάν ο Κόκκινος Πλανήτης θα μπορεί να υπήρξε κάποτε κατοικημένος και γεμάτος ζωή. «Κατοικήσιμο» σημαίνει, ότι ζωή θα μπορούσε να υπάρξει. Δεν σημαίνει όμως «Κατοικημένο», λέει ο Bruce Jakosky, πλανητολόγος στο Πανεπιστήμιο του Κολοράντο
Το αν ο Άρης έχει ή είχε ζωή είναι το μεγαλύτερο μυστήριο, που τροφοδοτεί μεγάλο μέρος του ενθουσιασμού για τον κατακόκκινο γείτονά μας. Όποια και αν είναι απάντηση θα φωτίσει τη θέση της Γης στο σύμπαν. Αλλά προς το παρόν, οι ερευνητές δεν έχουν τα μέσα να απαντήσουν σε αυτό το ερώτημα. Εάν όλα πάνε καλά, δείγματα του Άρη από τον κρατήρα Jezero πρόκειται να φτάσουν στη Γη το 2033, και μπορεί να ανοίξουν μια εντελώς νέα εποχή ανακάλυψεων.
Πηγή: www.smithsonianmag.com
