Η κατάθλιψη και η θλίψη είναι δύο διαφορετικές έννοιες, που όμως έχουν ταυτόχρονα πολλά κοινά σημεία. Το αποτέλεσμα είναι να παρερμηνεύονται και συγχέονται πολύ συχνά.
Εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο βιώνουν θλίψη ή κατάθλιψη κάποια στιγμή στη ζωή τους. Ωστόσο, η αναγνώριση της διαφοράς μεταξύ της διαγνωσμένης κατάθλιψης και του συναισθήματος της λύπης, μπορεί να βοηθήσει ένα άτομο να επεξεργαστεί και τα δύο με υγιή τρόπο.
Όλοι νιώθουμε θλίψη όταν συμβαίνουν άσχημα πράγματα. Για παράδειγμα, η απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου, ένας χωρισμός ή απλώς μια κακή μέρα μπορεί να προκαλέσει θλίψη. Η κατάθλιψη, από την άλλη πλευρά, μπορεί να είναι εξουθενωτική και να απαιτεί πρόσθετη υποστήριξη. Επηρεάζει την ικανότητα ενός ατόμου να εργάζεται, να εκτελεί συνήθεις καθημερινές δραστηριότητες και επηρεάζει τις προσωπικές σχέσεις.
Η θλίψη είναι σύμπτωμα της κατάθλιψης, αλλά δεν είναι το μόνο. Παραθέτουμε μερικές διαφορές, που μπορούν να σας βοηθήσουν να προσδιορίσετε, εάν εσείς ή κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο αισθάνεστε θλίψη ή έχετε κατάθλιψη:
Ένα άτομο που αισθάνεται λύπη:
- Μπορεί να εκφράσει τα συναισθήματα του, π.χ μέσω του κλάματος.
- Μπορεί να περάσει χρόνο μόνος/η, για να ανασυνταχθεί.
- Μπορεί να αναγνωρίσει και να εκλογικεύσει την αιτία πίσω από τη θλίψη.
- Μπορεί να διατηρήσει φυσιολογικά πρότυπα διατροφής και ύπνου.
- Μπορεί να συνεχίσει να συμμετέχει σε καθημερινές δραστηριότητες, όπως η δουλειά ή το σχολείο.
- Αρχίζει να αισθάνεται καλύτερα σε λίγες μέρες ή εβδομάδες.
Ένα άτομο που έχει κατάθλιψη:
- Μπορεί να βιώνει ασυνήθιστα συναισθήματα θλίψης, άγχους, ενοχής, θυμού, απελπισίας, αδυναμίας και ευερεθιστότητας, που διαρκούν τουλάχιστον δύο εβδομάδες ή περισσότερο.
- Μπορεί να εμφανίζει απώλεια ενδιαφέροντος ή ευχαρίστησης για καθημερινές δραστηριότητες, που παλαιότερα ήταν ευχάριστες.
- Μπορεί να νιώθει αδικαιολόγητη κόπωση και μειωμένη ενέργεια.
- Μπορεί να βιώνει μια αίσθηση αδράνειας ή ακόμα και απάθειας.
- Ανηδονία (αίσθηση μειωμένης ευχαρίστησης).
- Αδικαιολόγητο αίσθημα ενοχής ή ματαιότητας.
- Δυσκολίες στον ύπνο ή μερικές φορές κοιμάται πολύ.
- Διατροφικές διαταραχές.
- Διάφορα ψυχοσωματικά συμπτώματα.
- Μειωμένη ερωτική επιθυμία.
- Σκέψεις για αυτοτραυματισμό ή αυτοκτονία.
Οι διαφορές στη διάρκεια
Για να διαγνωστεί με κατάθλιψη ένα άτομο, πρέπει να παρουσιάζει, τουλάχιστον για έξι μήνες αυτού του τύπου τα συμπτώματα.
Η θλίψη έρχεται και φεύγει, όπως όλα τα συναισθήματα. Μερικά διαρκούν περισσότερο από άλλα, αλλά δεν παραμένουν τα ίδια ακριβώς σε ένταση για μεγάλο χρονικό διάστημα ή δεν ασκούν την ίδια επιρροή στη ζωή μας για καιρό. Όταν είστε λυπημένοι, αισθάνεστε ένα δυσάρεστο συναίσθημα έντονα, αλλά παρόλα αυτά είστε σε θέση να εντοπίσετε πράγματα, που σας κάνουν να νιώθετε καλύτερα.
Οι διαφορές στις αιτίες
Συγκεκριμένα ερεθίσματα(π.χ ένας θάνατος) προκαλούν θλίψη, ενώ η κατάθλιψη μπορεί να μην έχει αναγνωρίσιμη αιτία. Η θλίψη είναι μέρος της κατάθλιψης αλλά είναι πιο προσωρινή στη φύση της.
Τα αίτια της κατάθλιψης δεν είναι σαφή. Όπως και με πολλές άλλες ψυχικές διαταραχές, είναι πολλοί οι παράγοντες που μπορεί να επηρεάσουν την ανάπτυξη της νόσου. Η κατάθλιψη προκαλείται από έναν συνδυασμό γενετικών, βιολογικών, ψυχολογικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών παραγόντων.
Άτομα που έχουν οικογενειακό ιστορικό κατάθλιψης και άτομα με σοβαρές χρόνιες παθήσεις όπως πχ. καρδιακές παθήσεις ή καρκίνο, διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο κατάθλιψης.
Σημαντικές αλλαγές στη ζωή, τραύματα και άγχος μπορούν επίσης να προκαλέσουν ένα επεισόδιο κατάθλιψης, αν και ορισμένα επεισόδια κατάθλιψης ξεκινούν χωρίς καμία προφανή εξωτερική αιτία.
Πρόσφατες έρευνες δείχνουν, ότι οι αλλαγές στη λειτουργία των νευροδιαβιβαστών (χημικές ουσίες του εγκεφάλου), τα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης (της ορμόνης της χαράς) καθώς και οι ορμονικές αλλαγές μπορεί να παίξουν ρόλο στην εμφάνιση της κατάθλιψης. Για παράδειγμα κατά την περίοδο της εγκυμοσύνης ή της εμμηνόπαυσης μια γυναίκα έχει αυξημένες πιθανότητες, να βιώσει συμπτώματα κατάθλιψης.
Και τα γονίδια όμως παίζουν ρόλο, καθώς πολλές φορές προκαθορίζουν την κατάσταση υγείας ενός ατόμου. Κάποιος που έχει συγγενή με κατάθλιψη είναι σχεδόν πέντε φορές πιο πιθανόν να νοσήσει ο ίδιος. Η πιθανή σύνδεση μεταξύ γονιδίων και κατάθλιψης έχει αποτελέσει αντικείμενο έρευνας. Ωστόσο, οι επιστήμονες βρίσκονται ακόμη στη διαδικασία αναζήτησης σχέσης ανάμεσα στα γονίδια και στην εξέλιξη της νόσου.
Η κατάθλιψη είναι μια ψυχολογική διαταραχή, η θλίψη είναι ένα συναίσθημα
Κάποιος, που πάσχει από κατάθλιψη εμφανίζει μία σειρά από συμπτώματα όπως θλίψη, απάθεια, αγωνία, απελπισία κ.λ.π. Δηλαδή, η θλίψη είναι ΜΟΝΟ ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ της κατάθλιψης.
Η θλίψη, όσο έντονη κι αν είναι, δεν είναι τίποτα παραπάνω από ένα συναίσθημα, μια συναισθηματική αντίδραση σε ένα δυσάρεστο γεγονός ή σε μια αρνητική σκέψη, που μπορεί να μας έρθει στο μυαλό. Αντίθετα, η κατάθλιψη αποτελεί μια ψυχική διαταραχή η οποία για να διαγνωστεί, πρέπει να συνυπάρξουν πολλοί παράγοντες/συμπτώματα.
Από μόνη της η θλίψη, δεν αποτελεί ένδειξη ψυχικής διαταραχής. Είναι μία φυσιολογική αντίδραση σε δυσάρεστα γεγονότα ή απώλειες. Είναι φυσιολογικό να νιώσουμε θλίψη μετά από το θάνατο ενός αγαπημένου προσώπου, μετά από μία σημαντικη αποτυχία ή μετά απο την προδοσία ενός φίλου κ.λ.π.
Πρόκειται για μία απολύτως φυσιολογική ψυχολογική αντίδραση, η οποία είναι αναμενόμενη δεδομένων των περιστάσεων, που προηγήθηκαν.
Η κατάθλιψη χρειάζεται θεραπεία, η θλίψη όχι
Μια κατάσταση κοινής θλίψης είναι παροδική και με την κατάλληλη υποστήριξη από την οικογένεια και το ευρύτερο κοινωνικό δίκτυο, το άτομο συνήθως επανέρχεται σύντομα. Επίσης η θλίψη δεν καθιστά το άτομο μη λειτουργικό και συνήθως δεν παρατηρείται σημαντική ή μεγάλης διάρκειας αλλαγή στο επίπεδο της καθημερινής του δραστηριότητας.
Η μη θεραπεία της κατάθλιψης είναι κακή ιδέα. Με ένα αποτελεσματικό σχέδιο θεραπείας, τα συμπτώματά μπορούν να αντιμετωπιστούν και είναι δυνατή η πλήρης ανάρρωση. Η κατάθλιψη είναι μια σοβαρή διαταραχή, που πρέπει να αντιμετωπίζεται από έναν επαγγελματία, καθώς επηρεάζει την ποιότητα ζωής του ατόμου σε πολύ σημαντικό βαθμό.
Συμπέρασμα
Η κατάθλιψη και η θλίψη συνδέονται αλλά δεν είναι το ίδιο. Η θλίψη είναι ένα συναίσθημα, που βιώνουμε όλοι, μετά από αγχωτικά ή δυσάρεστα γεγονότα της ζωής. Η κατάθλιψη είναι μια έντονη και συνεχής διαταραχή της ψυχικής υγείας, που μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τη ζωή ενός ανθρώπου. Η θλίψη είναι ένα σύμπτωμα της κατάθλιψης.
Τα σημάδια και τα συμπτώματα, της κατάθλιψης και της θλίψης, μπορεί να είναι δύσκολο να αναγνωριστούν και να διαφοροποιηθούν από κάποιον, που δεν έχει σχετική εκπαίδευση. Ζητήστε τη βοήθεια ειδικού, εάν η θλίψη επιμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα και συνοδεύεται και από άλλα συμπτώματα. Κάθε άτομο με κατάθλιψη δεν παρουσιάζει τα ίδια συμπτώματα. Ο καθένας είναι διαφορετικός ως προς τον αριθμό και τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων, καθιστώντας εξαιρετικά σημαντική την κατανόηση της κατάθλιψης και τη διαφοροποίηση της από την κοινή θλίψη.
Πηγές: www.medicalnewstoday.com, saliencehealth.com, www.advekit.com
