Έχετε σκεφτεί ποτέ, πόση δύναμη έχουν οι λέξεις; Είναι πραγματικά παντοδύναμες. Μπορούν να «χτίσουν» και να «γκρεμίσουν», μπορούν να δώσουν χαρά αλλά και να πληγώσουν (πηγή: Argus Leader).
Στη Βίβλο διαβάζουμε, «Θάνατος και ζωή είναι στην εξουσία της γλώσσας, και αυτοί που τη λατρεύουν, θα δρέψουν τους καρπούς της.» (Proverbs 18:21).
Το 2004 ο Γιαπωνέζος επιστήμονας Masaru Emoto διεξήγαγε μια έρευνα για να αποδείξει τη δύναμη των λέξεων. Το πείραμα περιλάμβανε το βράσιμο λίγου ρυζιού και την διανομή του σε τρία ίσα δοχεία. Ένα από αυτά είχε μια θετική επιγραφή, το άλλο μια αρνητική και το τελευταίο μια ουδέτερη.
Κάθε μέρα για ένα μήνα κατεύθυνε θετικές και ευχάριστες λέξεις στο ρύζι με τη θετική επιγραφή ενώ έκανε το αντίθετο στο βάζο με την αρνητική κατευθύνοντας προσβολές, περιφρόνηση, αδιαφορία και μίσος προς αυτό.
Όταν τελείωσε ο μήνας, το ρύζι που λάμβανε θετικά και ευχάριστα μηνύματα είχε διατηρήσει την εμφάνιση του πολύ καλύτερα και δεν είχε καμία δυσάρεστη μυρωδιά. Από την άλλη πλευρά, το βάζο που είχε λάβει δυσάρεστες λέξεις και προσβολές ήταν γεμάτο με μούχλα, κάνοντας το ρύζι να γίνει μαύρο και να μυρίζει.
Εδώ βέβαια, δε θα αναλύσουμε την επιστημονική εγκυρότητα του παραπάνω πειράματος. Θα το δούμε απλά σαν ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα της πραγματικά, μεγάλης δύναμης, που έχουν οι λέξεις.
Οι λέξεις αντλούν τη δύναμη τους από την ικανότητα που έχουν, να προκαλούν συναισθήματα και σκέψεις, καθώς μεταφράζονται από το ηλεκτρικό κύκλωμα του εγκεφάλου μέσω συνάψεων.
Πριν μιλήσουμε λοιπόν, καλό είναι, να «βουτήξουμε» τη γλώσσα μας, όχι μόνο μέσα στο μυαλό μας αλλά και μέσα στην καρδιά μας. Οι λέξεις δε γυρίζουν πίσω, γι’αυτό όπως λέει και το γνωστό γνωμικό, «μερικές φορές είναι καλύτερα να μασάς παρά να μιλάς».
Οι λέξεις που θα χρησιμοποιήσουμε, επηρεάζονται από την ψυχική μας κατάσταση, τη διάθεση της στιγμής, τα στερεότυπά μας, τις εμπειρίες μας.
Συνήθως υποτιμούμε τη δύναμη τους, τις θεωρούμε «περαστικές» και την επίδραση τους ως κάτι το στιγμιαίο, που πιθανότατα σύντομα θα ξεχαστεί.
Στο βιβλίο “Words Can Change Your Brain”, (Newberg, Jefferson & Waldman) αναφέρεται, ότι «μία λέξη έχει τη δύναμη να επηρεάσει τη φυσική και συναισθηματική κατάσταση του ατόμου.
Οι αρνητικές λέξεις αυξάνουν τη δραστηριότητα της αμυγδαλής, της εγκεφαλικής περιοχής, που καθορίζει τις αντιδράσεις φόβου και στην οποία καταλήγουν τα μη επεξεργασμένα ερεθίσματα των αισθήσεων, με σκοπό την ταχεία αντίδραση και την προστασία μας από ενδεχόμενους κινδύνους.
Η αυξημένη δραστηριότητα σε αυτό το τμήμα του εγκεφάλου, σταδιακά διακόπτει τη δραστηριότητα του μετωπιαίου λοβού, δηλαδή της περιοχής του εγκεφάλου που ελέγχει τη γλώσσα, τις συναισθηματικές αντιδράσεις, τη λογική και τις εκούσιες κινήσεις. Ως συνέπεια, καταλαμβανόμαστε από άγχος, φόβο και αδυναμία ανάληψης πρωτοβουλιών.
Αντιθέτως, οι λέξεις με θετική χροιά δεν σηματοδοτούν επικίνδυνες καταστάσεις, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει υπερδραστηριότητα της αμυγδαλής και ο μετωπιαίος λοβός να λειτουργεί με κανονικό ρυθμό, επιτρέποντάς μας να έχουμε τον έλεγχο των γεγονότων».
Οι λέξεις λοιπόν και ο λόγος, έχουν αναμφισβήτητη δύναμη. Είχαν, έχουν και θα έχουν. Δεν περιγράφουν απλώς καταστάσεις και γεγονότα, δεν σχηματοποιούν και εξηγούν μόνον έννοιες, αλλά διεγείρουν συνειδήσεις, εξάπτουν τη φαντασία, κάνουν τους ακροατές να ονειρεύονται και να προσδοκούν, προκαλούν συναισθήματα, πείθουν, πληγώνουν, ενθουσιάζουν, ξεσηκώνουν αγώνες, επαναστάσεις, παρασύρουν σε φανατισμούς.
Μια λέξη μπορεί να ξεκινήσει ακόμα και έναν ολόκληρο πόλεμο. «Οι λέξεις φωτίζουν και οι λέξεις σκοτίζουν…με τις λέξεις κυβερνιούνται οι άνθρωποι”, έλεγε ο Ντισραέλι.
Οι λέξεις λοιπόν, έχουν τη δύναμη να δημιουργήσουν και τη δύναμη, επίσης, να καταστρέψουν. Το καλύτερο παράδειγμα αυτού μπορεί να φανεί σε μια φιλία ή μια σχέση. Οποιαδήποτε λέξη, που είναι εκτός τόπου ή που θα μπορούσε να προκαλέσει κάποια παρεξήγηση, μπορεί να προκαλέσει πρόβλημα ή ακόμα και τη διακοπή αυτής της σχέσης.
- Ας είμαστε πιο προσεκτικοί στο πως χρησιμοποιούμε τις λέξεις. Από τη χρήση του λόγου μας, επηρεάζεται η συναισθηματική μας κατάσταση, αλλά και η συναισθηματική κατάσταση των άλλων.
- Ας μην ξεχνάμε, ότι οι λέξεις φανερώνουν τις πεποιθήσεις μας και επηρεάζουν τις πράξεις μας.
- Ας σκεφτόμαστε πριν μιλήσουμε. Κάνει καλό.
- Ας αναλογιστούμε, πόσοι διαφορετικοί τρόποι υπάρχουν για να πούμε αυτό που θέλουμε. Μερικές φορές χρειάζεται.
- Ας μην ξεχνάμε, πως η σωστή επιλογή των λέξεων μπορεί να αλλάξει ένα αποτέλεσμα.
Και όπως πολύ σωστά έγραψε ο μεγάλος ποιητής Pablo Neruda «Όλα είναι μέσα στη λέξη… Μια ολόκληρη ιδέα αλλάζει απλώς επειδή μια λέξη μετακινήθηκε ή επειδή δόθηκε σε μια άλλη μια σημασία που δεν περιμέναμε και στη συνέχεια υπάκουσε…»
